Informatie rol ouder-kind coach in het basisonderwijs Aalsmeer en Amstelveen

"De jeugdhulpverlener (JHV) komt én uit het werkveld én kan een beschikking afgeven én is een wandelend loket"

(quote afkomstig uit team Aalsmeer)

 

Inleiding

Vanaf 2018 krijgen JHV er in Aalsmeer en Amstelveen een taak bij: ouder- kind coach op de basisscholen. De huidige functie schoolmaatschappelijk werk (SMW) wordt geïntegreerd in de functie JHV en de taken horend bij deze functie worden overgenomen door JHV van de gemeente.

Uit pilots op een aantal basisscholen is gebleken dat er op deze wijze een laagdrempelige toegang tot zorg ontstaat. De JHV is zichtbaar een dagdeel per week aanwezig in de school, waardoor ouders en intern begeleiders direct bij de JHV terecht kunnen met hun hulpvraag. JHV heeft een adviserende en ondersteunende rol. Door direct contact te kunnen leggen is een snellere toeleiding naar hulpverlening mogelijk. De JHV kan zelf hulp bieden of direct doorverwijzen naar specialistische hulp door het afgeven van een beschikking.

Voor alle partijen is de overgang van SMW naar JHV in de school een spannende ontwikkeling. Al jaren is SMW een vertrouwd gezicht op de basisschool en bestaan er korte lijnen. De nieuwe situatie vraagt van alle betrokken partijen extra inspanning en het zal tijd kosten voordat JHV en scholen aan elkaar gewend zijn en elkaar net zo goed kunnen vinden als SMW en scholen elkaar kunnen vinden.

Om de overgang zo goed mogelijk te laten verlopen, zal de gemeente de JHV-ers zo goed mogelijk voorbereiden op deze nieuwe rol op de school en vragen wij van de scholen om deze nieuwe collega snel wegwijs te maken binnen de school en onderwijsteams. Karine Emons heeft namens JHV de input vanuit JHV, scholen en SMW opgehaald. Alle partijen zien naast kansen zoals korte lijnen, snellere signalering en eerder hulp in kunnen zetten ook zorgen.

 

De uitvraag naar de verwachtingen en zorgen van de scholen heeft de volgende informatie opgeleverd:

  • JHV zichtbaar in de school zal leiden tot snellere hulpverlening 
  • Als JHV in de school aanwezig is, kunnen vragen sneller worden gesteld
  • wisselende JHV zodat er geen vertrouwensband kan worden opgebouwd
  • er moet eerst een 'formulier' door ouders zijn ingevuld voordat JHV gesprek wil aangaan
  • dossiervorming: wat wordt er allemaal vastgelegd in het dossier; gemeente is een beetje 'eng' (niet alleen voor sommige ouders, maar ook voor sommige IB/directie/leerkrachten)
  • vaak onduidelijk wie regie heeft in hulpverleningszaken
  • hoe is JHV zichtbaar als school over meerdere locaties is verdeeld?
  • wat gaat JHV praktisch bieden? SMW voerde vaak ca max. 6 gesprekken met kind, dan evaluatiegesprek met ouders en school erbij; als dit niet voldoende was doorverwijzen 

 

Uit de pilots is gebleken dat deze nieuwe werkwijze in het begin veel extra hulp- en zorgvragen zal opleveren. Deze zal de JHV-er samen met de scholen zo snel en adequaat mogelijk beantwoorden, maar door de vele taken kan dit soms wat vertraging oplopen. Hier zal de JHV-er samen met de school een oplossing voor proberen te vinden. Wederzijds begrip hiervoor is essentieel. 

De zorgen zijn nadrukkelijk meegenomen bij de voorbereiding. Bij de invulling van de rol van ouder-kind coach hopen wij deze zorgen zoveel mogelijk weg te nemen. 

 

Wat doet JHV/ ouder-kind coach?

  • JHV dagdeel per week zichtbaar in de school; naast de fysieke aanwezigheid is de JHV-er ook werkzaam in de wijk en rond de school.
  • direct aanspreekpunt en sparringpartner voor IB, leerkrachten en ouders waarbij indien nodig motiveren van gezin voor (jeugd)hulp hoort
  • aansluiten bij gesprekken met ouders/gezin, bij voorkeur met leerkracht(en) en IB erbij; IB is in elk geval van elk traject/gesprek/bemoeienis op de hoogte
  • deelnemen aan ZAT overleg
  • JHV is er voor ouders, kind en gezin en daarnaast ter ondersteuning van de school
  • JHV kan ouders en school adviseren
  • JHV kan altijd met ouders in gesprek, ook zonder ingevuld en ondertekend perspectiefplan. Als ouders/gezin openstaan voor hulp kan alsnog een perspectiefplan worden ingevuld
  • JHV pakt indien mogelijk hulpvragen/aanmeldingen in de school zelf op; wat niet mogelijk is gaat via wachtlijst en bij spoed naar collega uit zelfde gebiedsteam
  • kortdurend zelf hulp bieden is mogelijk
  • korte lijn JHV – IB: beide partijen houden elkaar op de hoogte van de voortgang in zaken en zijn hierin zo transparant mogelijk, inhoudelijk wordt alleen informatie gedeeld na toestemming van ouders 

 

Wat doet JHV/ ouder-kind coach niet?

  • zonder toestemming van ouders met kinderen in gesprek gaan (JHV is geen vertrouwenspersoon)
  • JHV belt niet op verzoek van school naar ouders, ouders zetten waar mogelijk zelf de stap naar de JHV-er; sommige ouders hebben hier hulp bij nodig van bijv. leerkracht, intern begeleider of door het voeren van een oriënterend gesprek met partners waar ouders vertrouwen in hebben
  • vullen geen formulieren in voor externe instanties, verwijzen ouders wel zo nodig door naar voorliggende voorzieningen als Juridisch spreekuur, financieel café etc. Indien ouders hulp nodig hebben bij het invullen van een aanvraag voor jeugdhulp wordt die door de JHV-er geboden

 

Voor de start

JHV maakt z.s.m. nadat de indeling JHV per school definitief bekend is een afspraak met IB én directeur waarin jullie je aan elkaar voorstellen en waarin je verwachtingen naar elkaar toe uitspreekt.  

JHV geeft uitleg over de positionering van JHV in de gemeente (zie bijlage), gebiedsgericht werken, de diverse taken van JHV (waar ouder-kind coach er één van is) en de interne contacten met Sociaal Team en andere afdelingen. 

JHV maakt met school werkafspraken over de rol ouder-kind coach waarin wordt besproken en vastgelegd 

  • wanneer JHV aanwezig is (dag en tijdstip) 
  • welke ruimte JHV kan gebruiken; JHV heeft de beschikking over een iPad, wel zullen zij via Wifi o.i.d. moeten kunnen inloggen
  • hoe je elkaar makkelijk kunt bereiken en hoe indien noodzakelijk collega’s kunnen worden benaderd
  • hoe JHV voorgesteld wordt; een algemeen stukje voor nieuwsbrief en/of website wordt uiterlijk 1 december 2017 aangeleverd bij de scholen en kan in overleg met de JHV van de school worden gepersonaliseerd
  • rolverdeling: wat doet JHV, wat doet IB (wie heeft wanneer regie?) 
  • hoe gaat JHV in de school aan de slag? Hierbij wordt ook gesproken over zaken als observaties in de klas, zelf hulp verlenen, evt. wekelijks inloopspreekuur voor ouders, omgaan met zichtbaarheid als school meerdere locaties heeft, wanneer wordt JHV door een collega vervangen, wat kunnen scholen verwachten van vervanger. JHV heeft meerdere taken en is zo flexibel mogelijk, over de haalbaarheid worden tevens afspraken gemaakt
  • wat JHV met de verkregen informatie doet omtrent gezinnen (wanneer wordt een dossier aangelegd, wie binnen gemeente kan hier bij, wat doet JHV met gegevens waar geen traject uit volgt) 
  • dat JHV geen schoolvakanties heeft, dus buiten schoolvakanties op vakantie kan (reeds bekende vakanties worden alvast doorgegeven)
  • wanneer er met elkaar wordt geëvalueerd (na ca. 6 weken na de start, loopt het naar wens, wat kan beter?)

 

Onderzoek in de gemeente Amstelveen

Vanuit de gemeenteraad in Amstelveen is de wens uitgesproken de samenwerking tussen JHV en onderwijs te stimuleren. Dit heeft er toe geleid dat er in 2018 een onderzoek wordt uitgevoerd naar de succesfactoren in de samenwerking Primair onderwijs en jeugdhulpverlening.

Hoofdoelstelling van het onderzoek is het voorspoedig laten verlopen van deze grotendeels nieuwe vorm van samenwerking tussen onderwijs en hulpverlening. Hiervoor is het nodig goede en eenduidige afspraken te maken. Daarvoor moeten de gezamenlijk te bepalen criteria in de samenwerking bij alle betrokkenen bekend zijn en in een korte tijdspanne (max. 1 jr.) worden gerealiseerd. Uitkomst van het onderzoek is o.m. een duidelijke rolverdeling tussen Jeugdhulpverlener en intern begeleider van de school, een zogenoemde rolvastheid.

Om de doelstelling te bereiken bestaat het traject uit een actiegericht onderzoeksdeel en een implementatiedeel. Het onderzoeksdeel zal worden uitgevoerd op een (nog nader te  bepalen) 4-tal scholen in Amstelveen-Noord en uit deskresearch: het verzamelen van relevante gegevens uit andere onderzoeken/ literatuur/monitorgegevens et cetera. 

Het implementatiedeel zal bestaan uit een aantal bijeenkomsten van Intern begeleiders en JHV-ers gericht op het expliciteren en toepassen van de succesfactoren in de samenwerking. 

De verdere invulling en detaillering zal met de gemeente, onderwijs en een onafhankelijke uitvoerende partij nader besproken worden. 

Tot slot spreken wij de wens uit dat er een mooie samenwerking tussen JHV en onderwijs ontstaat en hopen wij dat deze samenwerking er toe zal leiden dat kind en gezin zo spoedig mogelijk die hulp krijgen die zij nodig hebben.

 

Vragen/opmerkingen

Voor werkafspraken op schoolniveau kan IB terecht bij de JHV van de school. 

Voor overige vragen/opmerkingen betreffende dit proces kan er contact worden opgenomen met Karine Emons:

tel. 020 5457156 / 06 19597292 (woensdag afwezig)

Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.